علی رغم وجود و فعالیت شرکتهای مدنی در فضای حقوقی کشور و قبول آن توسط حقوقدانان متاسفانه تاکنون تعریف مشخص جامعی از شرکتهای مدنی نه در قانون و نه در کتب حقوقی ارائه نگردیده است تنها منبع قابل استناد در خصوص شرکتهای مدنی یتوان به ماده ۵۷۱ قانون مدنی و اصل آزادی و حاکمیت اراده موضوع ماده ۱۰ قانون مدنی میباشد به موجب ماده ۵۷۱ قانون مدنی که اشعار میدارد شرکت عبارت است از اجتماع حقوق مالکان متعدد در شیء واحد به نحو اشاعه هر چند این تعریف یتواند قسمت عمدهای از شرکتهای تجاری را نیز در بر بگیرد اما با بررسی دقیق شرکتهای مدنی و مقایسه آن با رکتهای تجاری و مشخص نمودن تفاوتهای میان این دو تصویر بهتر واضحتری از شرکتهای مدنی نمایان میگردد.
تفاوت های بین شرکتهای مدنی و تجاری:
- ۱) شخصیت حقوقی مستقل :
پس از تشکیل شرکت تجاری و انتقال اموال و داراییهای شرکا به شرکت شخصیت حقوقی مستقلی برای شرکت جدای از شخصیت حقوقی شرکا شرکت ایجاد میگردد همانند تولد طفلی از پدر و مادر این به معنای تولد شخص جدید با شخصیت جدید و هویت جدید یباشد که میتواند دارای حقوق و تکالیف مستقل از تشکیل دهندگان خود گردد این در حالی است که در شرکت مدنی شخصیت حقوقی مستقل از تشکیل دهندگان شرکت ایجاد نگردیده و مامی اموال و داراییهای آورده شرکا به صورت اشاعه فی ما بین شرکا باقی خواهد ماند و مالکیت شرکا سبت به اموال و داراییهای شرکت به صورت مالکیت مشاع میباشد - ۲) تشریفات تشکیل شرکت تجاری و دم ضرورت آن در شرکتهای مدنی
با این توضیح که بنابر تجویز قانونی شکیل شرکتهای تجاری مستلزم طی نمودن یک سری مقررات و مراحل اداری و ثبتی و بانکی میباشد و توافق شرکا بر خلاف این ضروریات بی تاثیر و سبب عدم تشکیل شرکت میگردد این در حالی است که تشکیل شرکت مدنی بدون ضرورت طی نمودن مراحل ثبتی و بانکی و حتی مقررات خاصی و صرفاً بنابر اراده و توافق شرکا بنابر تجویز ماده ۱۰ قانون مدنی و اصل آزادی و حاکمیت اراده میباشد - ۳) ضمانت پرداخت دیون شرکت
پس از قائل شدن شخصیت حقوق مستقل برای شرکتهای تجاری یکی یکی از آثار این استقلال حقوقی مجزا شدن مسئولیت حقوقی شرکت و تعهدات ناشی از آن در قبال اشخاص ثالث سبت به شرکامی شرکت میباشد با این توضیح که پس از ایجاد شخصیت حقوقی مستقل انتقال اموال و داراییهای آورده شرکا به شرکت مستقل این شخصیت حقوقی مستقل مجزا از شرکای تشکیل دهنده آن شروع به فعالیت نموده و دارای حقوق تکالیف و مسئولیت در قبال اشخاص ثالث میباشد در صورت عدم کفایت اموال و داراییهای شرکت شرکای شرکت مسئولیت تضامنی در قبال اشخاص ثالث نخواهند داشت این در حالی است که شرکت مدنی به دلیل حاکمیت اشاعه و دارا نبودن شخصیت حقوقی مستقل از تشکیل دهندگان آن شرکای شرکت در قبال تعهدات شرکت در مقابل اشخاص ثالث مسئولیت تضامنی دارند به این معنی که در صورت دم کفایت اموال و داراییهای شرکت در قبال اشخاص ثالث وصول مطالبات از داراییهای شرکای شرکت به صورت تضامنی امکانپذیر میباشد و وقوع این امر نیازی به صدور حکم ورشکستگی یا انحلال شرکت نمیباشد - ۴) اعسار و ورشکستگی
از جمله تفاوتهای قابل توجه در خصوص تفاوت میان شرکتهای تجاری و شرکت مدنی میتوان به قابلیت طرح دعوای اعسار در شرکتهای مدنی اشاره نمود از آنجایی که شرکت مدنی به عنوان یک نوع شرکت قابل حمایت قانونگذار جهت تسهیل روابط تجاری بدون ضرورت ثبت در مراجع قانونی و ثبتی بین افراد میباشد و از نوع شرکتهای تجاری پیش بینی شده در قانون تجارت میباشد بنابراین طرح دعوای اعسار از پرداخت محکوم به و حتی هزینه دادرسی در شرکت مدنی ممکن و توسط محاکم حقوقی قابلیت رسیدگی و صدور حکم را دارد.
پیچیدگی ار حقوقی ناشی از تفاوتهای شرکتهای تجاری و مدنی سبب اختلاف نظرهای متفاوت فی ما بین علمای علم حقوق و همچنین اشخاص عادی در تنظیم روابط خود ر زمینه شرکتها گردیده است بنابراین وکیل خبره و تخصصی در امور شرکتها میتواند شما را در حل مشکلات حقوقی یاری رساند احمدرضا فروزنده به عنوان وکیل و مشاور حقوقی شرکتهای متعدد با تجربه بالغ بر ۱۰ سال فعالیت تخصصی ر امور شرکتها میتواند شما را در حل مشکلات حقوقی یاری رساند
دیدگاهها